Strobalenbouw: ons huisje…

We zijn er bijna door!  De afgelopen dagen hebben we de spitsen afgewerkt, de berging afgewerkt, en de achtergevel van het gelijkvloers. 

De afgewerkte spits:

De berging:

We hebben er naar uitgekeken om met stro te werken, maar nu kijken we er toch naar uit dat het achter de rug is.  We hebben het een beetje onderschat…  Natuurlijk hebben we ons 100 % gegeven, misschien dat het daar aan ligt.  Voor bedienden is het niet evident om fysieke arbeid te leveren…  Rust is een noodzaak!

Onze jongste dochter heeft nog dagelijks een dutje nodig.  Ze heeft er geen moeite mee om op de werf een oogje dicht te doen.  Ze slaapt dan zelfs zo goed, dat ik gerust met mijn kettingzaag kan werken terwijl zij slaapt.

Het plat dak van de berging lag trouwens snel toe, op ongeveer een half uurtje.  Heerlijk, een plat dak isoleren met stro, was alles maar zo gemakkelijk!

Nu moeten we enkel nog de laatste laag stro steken onder de kroonlijst aan de voorgevel.  Dat wordt een lastig werkje: we kunnen er enkel aan met de ladder…

Last but not least: het uitzicht uit de badkamer:

De 20/80-regel is ook in de strobalenbouw van toepassing.  Doe 80% van het werk in 20% van de tijd.  Die andere 20% van het werk doe je dan in de 80% van de tijd.  We hebben drie dagen gedaan over het stro stapelen op het gelijkvloers, drie dagen over het strostapelen op het verdiep.  We zijn nu al drie dagen bezig aan het prutswerk…  De rechterspits is toe, aan de linker zijn we begonnen.  Om die af te werken moet ik eerst de stelling hermaken: een halve dag werk…

De eerste spits is af:

De start van het gepruts aan de tweede spits, de eerste schuine wand:

Wat heel belangrijk is, toont Hanne: pauzeren natuurlijk!

En omdat bouwen zo verschrikkelijk duur is, halen we het bier uit den Aldi.  En eigenlijk valt dat nog goed mee van smaak, zeker als je smaakpapillen toe zitten met stro-stof.

Wazige foto?  Dat zal wel, van zo’n bier…

De bovenverdieping afkrijgen op drie dagen is enkel gelukt dankzij de hulp van Wouter en Anneleen.  Hier zie je Wouter ons kriksysteem demonstreren.  Let erop dat de krik juist onder de versteviging van het hoekijzer staat!

Voor nog enkele tips ivm het kriksysteem, verwijs ik u graag naar de comment van Erik bij het vorige bericht.

Anneleen schroefde de hoekankers er op voorhand op, dat bespaart tijd bij het krikken, en vergemakkelijkt het ook:

Na die 7,2 ton stro op vrijdag, het trouwfeest op vrijdagavond en het stro stapelen op zaterdag (tot 20u30), ben ik zondagochtend wakker geworden met koorts, hoofdpijn, keelpijn en oorpijn.  En uiteraard ook met spierpijn, maar daar heb ik al last van sinds we zijn begonnen met de grondwerken…

Zondag hebben we dan maar een snipperdag ingelast.  Maandagochtend was het juist van het zelfde: weer die koorts en die pijnen…  Koppig als ik ben, heb ik wat dafalgans genomen en toch maar naar de werf gegaan.  Het was een klote dag!  Sorry voor het woord, maar het was écht een klote dag!!  Ik was dan ook zo blij als een klein kind toen Hanne me zei dat ze een babysit had geregeld zodat we eens konden gaan uiteten (ik was nl jarig).  Hier had ik mij totaal niet aan verwacht.  Nog een dafalgan later zaten we fijn op restaurant te genieten van een verrassingsmenu, heerlijk!!

Ondertussen hebben we niet stilgezeten: de volldige gelijkvloers is af, met uitzondering van de achtergevel met berging.  Reden: het plat dak is nog niet waterdicht afgemaakt.  Dat moet natuurlijk wel eerst gebeuren.  Bouwheer met jongste dochter en zoontje in de voordeur:

Let ook op de onderste balken van het venster: die heb ik rechtop gezet.  Dit om te voorkomen dat ze bol gaan staan met het pressen.

Onze kinderen helpen ook goed mee:  zie onze oudste maar eens het stro aanstampen in de bigbag:

Vorige vrijdag is Wannes het stro komen leveren.  Ik had in eerste instantie 800 balen besteld, maar ben daar toch van terug gekomen…  Op aanraden van mijn vader (bedankt voor het gezond verstand) heb ik er “slechts” 600 laten leveren.  Ik vreesde dat ik niet alles gelegd zou krijgen. 

En maar goed ook!!  Hieronder enkele foto’s:

Er werd geleverd met camion (Wannes staat links achter op de aanhanger te bellen)

Team Stropunt (zonder chauffeur en zoon, die waren al weg), Wannes staat heel links:

Is dit niet genoeg stro?? Zowel boven als onder ligt het propvol…

Een baal weegt gemiddeld 12 kg.  Dus 600 balen zijn…. 7,2 ton!  En ik kan je zeggen dat je dat wel voelt als al die 600 balen gestapeld zijn.  Die avond moesten we naar een trouwfeest.  Helaas moest ik het rond half één al opgeven wegens ronduit uitgeput.  Jammer, want het was een heel leuk feestje!

De zaterdag erop zijn we dan begonnen met strostapelen.  Rond 6u30 opgestaan, om 7u30 op de werf en om 8u het werkvolk ontvangen: Jan en Dreke en Ludo.

In het begin is dat uiteraard zoeken…  Hoe stapel ik het beste, hoe pres ik het beste, hoe krijg ik die pinnen daar het makkelijkste in, hoe hou ik vijf man aan het werk zonder dat iedereen mekaar onder de voeten loopt, hoe hou ik mijn drie kinderen bezig,…. ?

Hanne en Dreke hadden zich in eerste instantie bezig gehouden met het maken van halve balen.  Achteraf gezien was dat zinloos werk: het is makkelijker om ze meteen op maat te maken.  Wat heb je nl aan halve balen van 45 cm, als je er ééntje van 30 cm nodig hebt?  Uiteindelijk was het geen verloren moeite, we hebben alle halve balen opgebruikt, maar we hebben er wél uit geleerd: maak alleen wat je echt nodig hebt!

En dan was het nog het pressen (het opspannen) van de gestapelde balen.  Bij de workshop van Casa Calida hebben we geleerd om het met spanriemen te doen.  Een mooi systeem, maar echt veel kracht kun je er niet mee zetten.  Bijkomend nadeel is ook dat je aan twee kanten van de muur moet spannen, anders trek je de muur scheef.  Dat wilt dus zeggen: iemand binnen, iemand buiten.  Maar hoe communiceer je met mekaar als je juist het laatste van de muur doet?  Degene die buiten staat, hoort nl niet wat degene die binnen is, roept.  En hoe doe je dat op grotere hoogte, zoals in de spitsen?  Daarom dat we het systeem van Erik uit Henis hebben toegepast: met hydraulische potkrikken:

Ludo en Jan demonstreren het even:

Hoe er wel rekening mee dat dit een gevaarlijk systeem is.  Omdat er een grote afstand is tussen de krik en het weerstandselement (de horizontale balk waartegen je de krik afzet), is het een wankele constructie.  Het is bij ons twee keren voorgevallen dat door de druk de balk onderuitvloog.  Hier zit veel kracht achter, geloof me!  Gelukkig zijn er geen gewonden gevallen!  Maar dit heeft me wel tot denken aangezet en ik heb een nieuw, sneller systeem gevonden.  Ik zal asap foto’s plaatsen!

In elk geval, als de balen zijn aangeduwd, moeten de balken nog worden bevestigd aan het skelet:

Hier zie je het resultaat van onze eerste muurtje, dat we meteen weer hadden afgebroken wegens te wankel.  We hadden nl drie lagen opeengestapeld alvorens we gingen pressen.  Maar als je balen op zijn zijkant legt, zoals we hier hadden gedaan (tegen deze muur wordt nog gebouwd, doorgedreven isolatie was niet nodig), pres je beter al na twee lagen:

De bijna afgewerkte, degelijke muur:

Met dank aan “nonkel” Jan en “tante” Dreke en Ludo (op de achtergrond):

Zoals gezegd, de pannen liggen erop!  Is het geen schoon panneke?  Het is een stakke pan.  Het wordt dan ook een strak huis!  Oordeel zelf:

En dan nog even een foto van ons plafond:

Het is dan toch nog goed gekomen, oef!  Dus met een beetje creativiteit kun je met zeer ellendig gezaagde planken een mooi plafonneke maken…

Het is alweer een tijdje geleden dat ik nog iets heb gepost: het is dan ook zeer druk geweest!!  De pannen liggen op het dak (noordkant door Koen, zuidkant door Koen en mezelf), de kraan is weg, de kuip is helemaal gemetst en gecementeerd.  En dat allemaal op anderhalve week tijd…

 Ik heb nu drie weken verlof en hoop veel te kunnen doen.  Stro stapelen onderandere.  Ik had tarwestro gereserveerd bij een plaatselijke boer.  Helaas is het de afgelopen dagen niet droog geweest zodat hij zijn tarwe nog niet heeft kunnen afdoen.  Dat is natuurlijk vervelend aangezien ik wat volk heb kunnen mobiliseren om zaterdag stro te komen stapelen.  Dus heb ik Wannes gebeld, en hij kan mij uit de nood redden.  Vrijdag komt hij leveren: 800 balen.  Hopelijk levert hij deze keer overdag, we moeten om 17u nl naar een trouwfeest dat ik zeker niet wil missen.

Die 800 balen nemen geweldig veel plaats in beslag.  Daarom zijn Hanne en ik gisteren begonnen met de vloer van het verdiep.  Die wordt gelegd in planken rode Noorse den.  Die planken blijven zichtbaar vanop het gelijkvloers, ze dienen dus enkel als plafondafwerking.  Bovenop deze planken leggen we nog een zwevende vloer (voor akoustische en thermische isolatie).

De planken die we gisteren en vandaag hebben gelegd, zaten in de levering van de partij hout voor het skelet.  Helaas viel het enorm tegen.  De planken waten nl enorm slecht gezaagd.  Veel planken waren 13cm breed aan de rechterkant, en 14 cm breed aan de linkerkant.  Dat maakt het onmogelijk om de vloer fatsoenlijk te leggen.  Op de foto een impressie van de verschrikkelijk slecht gezaagde planken:

Toen we deze eerste slecht plank tegenkwamen, hebben we er een aantal nagemeten.  Gemakkelijk 30% was slecht…

Aangezien we met de tijdsdruk zitten (vrijdagochtend moet de vloer klaar zijn), moesten we wel met deze planken verder.  We hebben dit kunnen “oplossen” door de planken in kortere stukken te zagen, waardoor het breedte-verschil van de planken wordt geminimaliseerd.  Deze oplossing is uiteraard enkel een oplossing als de planken uiteindelijk niet zichtbaar gaan zijn vanop het verdiep.

Het trekt op niet veel, maar als je het vanonderen bekijkt, is het wel een mooi plafond.  Het breedte-verschil krijg je uiteraard niet volledig weggewerkt:

De vloer is nu wel afgewerkt dus we kunnen hier vrijdag al stro stockeren.  Maar als je elke plank in vier stukken moet zagen, ben je wel wat tijd kwijt.  Dit probleem heeft ons gemakkelijk een halve dag vertraging gekost…  Pieter aan het zagen, Hanne aan het schroeven:

Maar nu is dan toch alles klaar.  Degenen die de komende twee weken willen helpen stro stapelen, kunnen via deze blog contact met ons opnemen.  uiteraard verzorgen wij de innerlijke mens!

het is een hectisch weekend geweest: we hebben stro in het dak gestoken en het onderdak gelegd.  Ik dacht dat het een makkie zou zijn en dat het rap gedaan zou zijn.  Gewoon wat stro erin duwen, doek erop leggen en klaar is kees!  De realiteit was toch wat anders…

Er kroop nl enorm veel tijd in de voorbereidende werken.  Zo moesten er planken geschoten en geschroefd worden tegen de onderkant van de dakbalken.  Deze planken moeten het stro tussen de dakbalken houden.  Gelukkig dat Jan, een oom van Hanne, is komen helpen.  Ik ben nl geen held op een ladder…  Dit werk hebben we vrijdagavond gedaan.

Dan moesten we ook nog de keerplanken plaatsen.  Die zorgen ervoor dat het stro niet naar onderen schuift, zoals op een glijbaan.  Dit is enorm tijdsrovend.  Zie foto:

Uiteindelijk konden we beginnen met het stro zelf.  Rond half tien hebben we de eerste palet met de kraan omhoog getakeld.  De palet hebben we gemaakt van vloerbalken en wat kepers.  Kwestie van genoeg strobalen in één keer op het dak te krijgen.

Met de eerste balen is het natuurlijk zoeken en knoeien.  Ludo en ik hadden de slag redelijk rap te pakken:

Er zijn een aantal taken die zeker niet onderschat moeten worden, zoals het vullen van de palet (merci Hanne en Kathleen), en het bezig houden van de kinderen (zééééér belangrijk, ontzettend bedankt Kathleen!!):

En de onmisbare functie van “logistiek coördinator” en “Sr safety manager” werd uitgevoerd door verbouwer in wording Wouter.  Zoiemand heb je beslist nodig, anders ben je om de haverklap terug naar beneden aan het klauteren om iets te gaan halen.

In de namiddag is Maarten, mijn broer, ook nog komen helpen.  Toen ging het vooruit, niet te geloven.  Terwijl ik mijn best deed om niet in mijn broek te doen, hoog op het dak, liep Maarten dat dak op en af alsof hij in de GB was aan ‘t winkelen…  Maarten staat uiterst rechts:

Zoals je ziet hebben we bij en bij het onderdak gelegd.  De balen stro die in het dak steken, zijn vrij glad bovenop.  Het is dus gevaarlijk om over het stro te lopen.  Vandaar dat we het onderdak legden terwijl we balen staken.

Zaterdagavond rond 18u hadden we de zuidkant dicht!   Een opluchting, en ongelooflijk trots dat we waren!!!  Hier de victorie-foto, pa staat er ook op.  Pieter legt zich doodmoe neer:

Nog een totaalbeeld:

Zondagochtend zijn we dan begonnen aan de noordzijde.  Om half acht ben ik begonnen aan de keerplanken.  Dat was niet gemakkelijk, ik kon er moeilijk aan.  De keerplanken komen nl in de dakoversteek.  Ik had toen de stro-palet een beetje omgebouwd: er een plaat op gelegd.  Daar kon ik dan op zitten en mezelf omhoog hijsen.  Toen ik er een vijftal had gedaan (van de 15), was de batterij van de afstandsbediening van de kraan leeg.  We hadden geen reservebatterij of adapter bij…  Gelukkig kwam Maarten er toen juist aan met zijn vrouw en kinderen.  Maarten dacht weer dat hij in de GB was en liep eventjes over die dakoversteek (5 meter boven de grond!!) en schoot de keerplanken vast met een nagelpistool.

Ondertussen was pa met Wouter een buisstelling gaan halen (Maarten is aannemer, remember?) om gemakkelijker het stro boven te krijgen.  Met de kraan zou het niet meer lukken…

Helaas heb ik er geen foto van, maar het was indrukwekkend om te zien: Gerda (vrouw van Maarten) bracht de balen stro van de hoop naar de stelling.  Hanne stond onder aan de stelling en gaf een baal stro door aan Wouter.  Wouter stond op de eerste buisstelling (2 meter hoog) en gaf de baal door aan pa.  Pa stond op de tweede buisstelling, 4 meter hoog.  Hij gaf dan de baal door aan Maarten, die op het dak stond en die gaf ze dan door aan mij.  Ik stak de balen er samen met Maarten in het dak.  Dit was echt strobalenbouw ten voeten uit. En niet te geloven, maar om 13u was de zuidkant volledig af.  Ik kon wel janken van geluk!!!

Deze week gaan we nog verder metsen aan de kuip, volgende week hopelijk met stro beginnen!